Үлкен өмірдің босағасында: Бірінші курс студенттері жаңа ортаға қалай бейімделіп жатыр?
Мектеп қабырғасындағы соңғы қоңырау үні басылып, үлкен өмірге жолдама алған кешегі түлектер бүгінде еліміздің жетекші жоғары оқу орындарының студенті атанып үлгерді. Әсіресе, ару Алматының төріндегі Абылай хан атындағы Қазақ халықаралық қатынастар және әлем тілдері университетінің табалдырығын аттаған бірінші курс студенттері үшін бұл күз мүлдем бөлек басталды. Олар қазір тек таңдаған мамандықтарының қыр-сырын ғана емес, өз бетінше өмір сүрудің, тұлғалық тұрғыда қалыптасудың алғашқы емтиханын тапсырып жатыр.
Жаңа орта — жаңа мүмкіндіктер мен сынақтар
Мектептегі қатаң бақылау жүйесінен кейін жоғары оқу орнының еркін, сонымен қатар үлкен жауапкершілікті талап ететін атмосферасына тап болу кез келген жасқа оңай тимейді. Алғашқы апталардағы таңданыс пен қуаныш сезімдері біртіндеп терең ізденіс пен академиялық бейімделуге ұласуда. Халықаралық деңгейдегі оқу орнының студенттері үшін бұл кезең екі есе күрделі әрі жауапты. Себебі, мұндағы жоғары талаптар, шет тілдерін терең меңгеруге деген талпыныс пен күнделікті аудиториялық жүктеме студенттен үлкен интеллектуалдық дайындықты талап етеді.
Еліміздің басқа өңірлерінен келген жастар үшін бұл кезең үлкен мегаполистің қарқынына үйренумен де байланысты. Жатақхана өмірі, жаңа әлеуметтік ортамен тіл табысу, уақытты тиімді басқару (тайм-менеджмент) және тұрмыстық мәселелерді өздігінен шешу — өз бетінше өмір сүрудің алғашқы іргетасы.
Студенттердің пікірі
Бейімделу процесінің қалай өтіп жатқанын білу мақсатында бірінші курс студенттері арасында шағын сауалнама жүргізілген болатын. Халықаралық журналистика факультетінің 1-курс студенті Рабиа өз әсерімен былайша бөлісті:
«Университетке келген алғашқы күндері бәрі бейтаныс көрінді. Дәрістер мен семинарлардың өту жүйесі мектеп бағдарламасынан мүлдем өзгеше. Бірақ бізді қарсы алған эдвайзерлер мен жоғары курс студенттерінің қолдауы жаңа ортаға тез сіңісіп кетуімізге септігін тигізді. Қазір топпен тығыз араласып, оқу процесіне толықтай еніп кеттік».
Әрине, психологиялық және әлеуметтік қиындықтар да жоқ емес. Сауалнама барысында студенттердің басым бөлігі алғашқы айда уақыт тапшылығына, сабақ кестесінің тығыздығына және туған жерге, ата-ана қамқорлығына деген сағынышқа кезігетінін жасырмады. Алайда, бұл факторлар оларды жасытпайды, керісінше, алға қойған мақсаттарына жетуге жігерлендіре түсетіні байқалады.
Психологиялық кеңес: Сәтті бейімделудің кілті неде?
Мамандардың пікірінше, жоғары оқу орнына бейімделу процесі әдетте екі айдан жарты жылға дейін созылуы мүмкін. Бұл уақытта стресске бой алдырмай, жаңа жүйеге бейімделу үшін мамандар мынадай ережелерді ұсынады:
Түйін
Кешегі мектеп түлегі, бүгінгі бірінші курс студенті — ертеңгі күннің білікті маманы, қоғамның қозғаушы күші. Бүгінгі бейімделу кезеңіндегі әрбір қиындық пен жетістік олардың тұлға ретінде қалыптасуына үлкен септігін тигізері сөзсіз. Алғашқы сындардан сүрінбей өтіп, студенттік шақтың қызығын біліммен өрнектей білу — әрбір жастың өз қолында.
ҚазХҚжәӘТУ
1-курс студенті: Қазбек Ақсұлу
ФММК “журналистика”
