Кітап оқу мәдениеті: жастар неге кітаптан алыстап барады?

Қазіргі заманда технологияның дамуы адамдардың өмір салтына үлкен өзгерістер әкелді. Бұрын жастар бос уақытында кітап оқып, кітапханаға жиі баратын болса, қазір көпшілігі уақытын телефон мен әлеуметтік желіде өткізеді. Осыған байланысты қоғамда кітап оқу мәдениетінің төмендеуі туралы жиі айтылады. Бірақ қазіргі жастар шынымен кітап оқудан алыстап бара ма?
Кітаптың адам өміріндегі маңызы
Кітап — білім мен тәрбиенің маңызды көзі. Кітап оқу адамның ойлау қабілетін дамытып, сөздік қорын байытады. Сонымен қатар адамға өз ойын дұрыс жеткізуге, жаңа ақпарат алуға және дүниетанымын кеңейтуге көмектеседі.
Әсіресе студенттер үшін кітап оқудың маңызы зор. Себебі болашақ маман тек сабақтағы біліммен шектелмей, өздігінен ізденуі қажет. Мысалы, журналистика мамандығында оқитын студенттер көркем әдебиет, тарих және қоғам туралы кітаптарды оқыса, олардың жазу қабілеті мен ойлау жүйесі дами түседі.
Жастар неге кітапты аз оқиды?
Жастардың кітап оқуға уақыт бөлмеуінің бірнеше себебі бар. Соның бірі — смартфон мен интернеттің кең таралуы. Әлеуметтік желідегі қысқа бейнелер мен түрлі ойын-сауықтар адамның назарын тез аударады. Ал кітап оқу үшін уақыт, шыдамдылық және зейін қажет.
Тағы бір себеп — кітап оқуға деген қызығушылықтың жеткіліксіздігі. Кейбір жастар кітапты тек сабақ үшін оқылатын міндетті құрал ретінде қабылдайды. Сондықтан бос уақытында кітап оқуды қызықты іс деп санамайды.
Дегенмен барлық жас кітап оқымайды деп айту дұрыс емес. Қазіргі уақытта электронды кітаптар мен аудиокітаптардың танымал болуы да жастардың әдебиетке деген қызығушылығының жаңа түрін көрсетеді.
Кітап оқуды қалай әдетке айналдыруға болады?
Менің ойымша, кітап оқуды күнделікті әдетке айналдыру үшін үлкен мақсат қою міндетті емес. Мысалы, күніне 10–15 бет кітап оқудан бастауға болады. Ең бастысы — өзіңе қызықты тақырыптағы кітапты таңдау.
Сонымен қатар университеттерде кітап оқу клубтарын ұйымдастырып, студенттер арасында әдеби шығармаларды талқылау пайдалы болар еді. Достармен бірге кітап оқып, өз пікіріңмен бөлісу де қызығушылықты арттырады.
Кітап оқу тек білім алу емес, сонымен қатар адамның өзін-өзі дамытуына мүмкіндік береді.
Қорытындылай келе, технология дамыған заманда кітаптың маңызы жоғалған жоқ. Тек ақпарат алу жолдары өзгерді. Қазіргі жастар кітапты қағаз түрінде де, электронды форматта да оқи алады.
Менің ойымша, кітап оқитын адам өз ойын еркін жеткізіп, қоғамдағы оқиғаларға тереңірек қарай алады. Әсіресе болашақ журналистер үшін кітап оқу — кәсіби дамудың маңызды бөлігі.
Сондықтан жастар кітап оқуға уақыт бөліп, оны күнделікті өмірінің пайдалы әдетіне айналдыруы керек. Өйткені кітап — адамның болашағына салынған ең құнды инвестициялардың бірі.
Орынбеков Мадияр
Абылай хан атындағы Қазақ халықаралық қатынастар және әлем тілдері университеті
Журналистика, 1-курс



