ІЛЕ АУДАНЫНДА ІРІ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ЖОБАЛАР ЖҮЗЕГЕ АСУДА
Алматы облысының Іле ауданы соңғы жылдары өңірдің экономикалық картасында қарқынды дамып келе жатқан индустриялық және логистикалық орталықтардың біріне айналды. Мемлекет басшысы айқындаған экономиканы әртараптандыру, өңдеу өнеркәсібін дамыту және инвестиция тарту жөніндегі міндеттер ауданда жүйелі түрде жүзеге асырылып келеді. Инженерлік инфрақұрылымның жаңаруы, өндірістік аймақтардың кеңеюі, халықаралық көлік дәліздеріне қолайлы орналасуы және инвесторларға жасалған қолайлы жағдайлар ауданға отандық әрі шетелдік капиталдың қызығушылығын арттырып отыр. Бүгінде Іле ауданы жаңа өндірістер іске қосылып, логистикалық жобалар жүзеге асырылып, жүздеген жаңа жұмыс орындары ашылып жатқан өңір ретінде танылып келеді.
Экономикалық өсімнің басты көрсеткіштерінің бірі – инвестиция көлемі мен жүзеге асырылып жатқан жобалардың ауқымы. Соңғы жылдары аудан аумағында өнеркәсіп, құрылыс материалдары өндірісі, көлік-логистика және қызмет көрсету салаларында ондаған жоба қолға алынды. Мұндай бастамалар ауданның өндірістік әлеуетін күшейтіп қана қоймай, жергілікті тұрғындардың тұрақты жұмыспен қамтылуына, шағын және орта бизнестің дамуына, бюджет кірісінің ұлғаюына және жалпы әлеуметтік жағдайдың жақсаруына ықпал етуде. Әрбір жаңа кәсіпорын – аудан экономикасының жаңа тынысы, жаңа мүмкіндіктердің бастауы.
Осындай стратегиялық маңызы бар жобалардың бірі – Боралдай өнеркәсіптік аймағында орналасқан «Платформа Плюс» ЖШС-нің Kusto Logistics контейнерлік терминалы. Биыл пайдалануға берілетін бұл кешен Қазақстанның көлік-логистика саласын дамытудағы маңызды инфрақұрылымдық жобалардың қатарына енеді. Елдің халықаралық транзиттік әлеуетін арттыруға бағытталған терминал тек Алматы облысы үшін ғана емес, бүкіл Республика үшін маңызды нысан саналады. Оның іске қосылуы Қазақстан арқылы өтетін жүк тасымалының тиімділігін арттырып, халықаралық логистикалық тізбектердің маңызды буынына айналмақ.
Контейнерлік терминалдың жалпы аумағы 26,5 гектарды құрайды. Өндірістік және қойма кешендерінің жалпы көлемі 58 мың шаршы метрге жетеді. Мұндай ауқымды инфрақұрылым бір мезетте мыңдаған тонна жүкті қабылдап, сақтап, өңдеуге мүмкіндік береді. Заманауи цифрлық басқару жүйелерімен жабдықталған кешенде жүктерді өңдеу процестері халықаралық стандарттарға сай ұйымдастырылып, логистикалық операциялардың тиімділігі мен жылдамдығы қамтамасыз етіледі.
Жобаның әлеуметтік маңызы да ерекше. Терминал іске қосылғаннан кейін 100 жаңа тұрақты жұмыс орны ашылып, қызметкерлердің орташа айлық жалақысы 300 мың теңгені құрайды. Бұл аудан тұрғындарын сапалы жұмыспен қамтып қана қоймай, логистика саласында білікті мамандардың қалыптасуына да мүмкіндік береді. Сонымен қатар жаңа кәсіпорын бюджетке түсетін салық көлемін арттырып, өңір экономикасының тұрақты дамуына елеулі үлес қоспақ.
Kusto Logistics жобасының басты ерекшелігі – оның толық инфрақұрылымдық цикл бойынша жүзеге асырылуы. Жоба идеяны әзірлеуден бастап жер телімін қалыптастыру, жобалау, инженерлік желілерді тарту, теміржол тұйықтарын салу және толық дайын өндірістік кешенді пайдалануға беруге дейінгі барлық кезеңдерді қамтыды. Құрылыс жұмыстары 2025 жылдың маусымында басталып, 2026 жылдың маусымында толық аяқталды. Бүгінде терминал операциялық қызметті бастауға толық дайын.
Терминалдың географиялық орналасуы да оның бәсекелестік артықшылығын айқындайды. Нысан теміржол инфрақұрылымына тікелей қосылған, республикалық маңызы бар автомобиль жолдарына жақын орналасқан әрі мультимодальды тасымалдарды дамытуға толық мүмкіндік береді. Бұл Қазақстан мен ТМД елдері арасындағы жүк айналымын жеделдетіп, Алматы агломерациясының халықаралық көлік дәліздеріндегі рөлін күшейтеді. Сарапшылардың пікірінше, жаңа терминал алдағы жылдары өңірдің транзиттік әлеуетін бірнеше есеге арттыруға ықпал етеді.
Іле ауданында логистикамен қатар өңдеу өнеркәсібі де қарқынды дамып келеді. Соның жарқын дәлелі – отандық өндіруші «SL Group» кәсіпорнының іске қосылуы. Заманауи өндіріс орны металл конструкциялары мен алюминийден жасалған жылыту радиаторларын шығаруға маманданған. Бұрын мұндай өнімдердің басым бөлігі шетелден импортталса, енді олардың едәуір бөлігі елімізде өндірілетін болады. Бұл импортқа тәуелділікті азайтып, отандық өндірістің үлесін арттыруға мүмкіндік береді.
Кәсіпорынның құрылысын жүзеге асыруға 8 миллион АҚШ доллары көлемінде инвестиция тартылған. Зауыт толық қуатына шыққан кезде 60-70 адам тұрақты жұмыспен қамтылады. Мұнда тек өндіріс ұйымдастырылып қана қоймай, жаңа технологияларды меңгерген инженерлер мен техникалық мамандар даярлауға ерекше көңіл бөлінеді. Бұл өндіріс мәдениетін қалыптастырып, еңбек өнімділігін арттыруға мүмкіндік береді.
«SL Group» компаниясының бас директоры Сю Лилияның айтуынша, өндірісті дәл Іле ауданында орналастыру туралы шешім өңірдің өнеркәсіптік әлеуеті, көлік инфрақұрылымының қолайлылығы және инвесторларға ұсынылатын мүмкіндіктер ескеріліп қабылданған. Компания басшылығы алдағы уақытта өндіріс көлемін ұлғайтып, өнім түрлерін көбейтуді, сондай-ақ ішкі нарықпен қатар экспорт бағыттарын да дамытуды жоспарлап отыр. Бұл өз кезегінде қазақстандық өнімнің халықаралық нарықтағы бәсекеге қабілеттілігін арттыруға ықпал етеді.
Жаңа өндіріс орындарының ашылуы аудан экономикасының құрылымын өзгертумен қатар, әлеуметтік салаға да оң әсерін тигізуде. Тұрақты жұмыс орындарының көбеюі халықтың табысын арттырып, жастардың туған өлкесінде еңбек етуіне мүмкіндік беруде. Сонымен қатар кәсіпорындардың іске қосылуы шағын және орта бизнестің дамуына, сервистік қызметтердің кеңеюіне және жаңа қосалқы өндірістердің қалыптасуына жол ашып отыр. Мұндай мультипликативтік әсер өңірдің ұзақ мерзімді экономикалық тұрақтылығын қамтамасыз ететін негізгі факторлардың бірі саналады.
Инвесторлар үшін қолайлы ахуал қалыптастыру – Іле ауданындағы мемлекеттік саясаттың басым бағыттарының бірі. Соңғы жылдары инженерлік-коммуникациялық инфрақұрылым жаңартылып, өндірістік аймақтардың әлеуеті күшейтілді, рұқсат беру рәсімдерін жеңілдету және кәсіпкерлерге жан-жақты қолдау көрсету бағытында жүйелі жұмыстар жүргізілуде. Соның нәтижесінде аудан жаңа өндірістерді орналастыруға қолайлы өңір ретінде қалыптасып, еліміздің жетекші индустриялық орталықтарының біріне айналып келеді.
Бүгінде Іле ауданы тек Алматы агломерациясының құрамындағы аудан ғана емес, өндіріс, логистика және кәсіпкерлік тоғысқан ірі экономикалық кеңістік ретінде дамуда. Географиялық орналасуы, көлік дәліздеріне жақындығы, еңбек ресурстарының жеткіліктілігі және өндірістік инфрақұрылымның қалыптасуы жаңа инвестициялық жобаларды жүзеге асыруға кең мүмкіндік береді. Сондықтан ауданға деген қызығушылық жыл сайын артып келеді.
Kusto Logistics контейнерлік терминалы мен «SL Group» зауыты – Іле ауданында жүргізіліп жатқан жүйелі экономикалық саясаттың нақты нәтижесі. Бірі халықаралық жүк тасымалының тиімділігін арттырып, Қазақстанның транзиттік әлеуетін күшейтсе, екіншісі отандық өнеркәсіптің дамуына, импортты алмастыруға және жаңа жұмыс орындарын ашуға үлес қосады. Бұл жобалардың барлығы аудан экономикасының бәсекеге қабілеттілігін арттырып, өңірдің инвестициялық тартымдылығын жаңа деңгейге көтеріп отыр.
Алдағы кезеңде де Іле ауданында жаңа өндірістік және инфрақұрылымдық жобаларды іске асыру жалғасады. Бұл бастамалар экономиканың тұрақты өсіміне, инвестиция көлемінің артуына, өндіріс әлеуетінің нығаюына және халықтың әл-ауқатының жақсаруына берік негіз қалайды. Бүгінгі жүзеге асырылып жатқан жобалар – Іле ауданының ертеңгі дамуына салынған сенімді инвестиция, ал ауданның қарқынды дамуы Алматы облысының ғана емес, бүкіл Қазақстан экономикасының өркендеуіне қосылған маңызды үлес болып қала береді.
Карима ДАУТҚАН
