КОНСТИТУЦИЯ ЖӘНЕ ӘР АЗАМАТТЫҢ ҚҰҚЫҚТЫҚ САНАСЫ
Заңды білу – өз құқығыңды қорғаудың алғашқы қадамы
Қоғамның дамуы мен мемлекеттің тұрақтылығы азаматтардың құқықтық сауаттылығына тікелей байланысты. Әр адамның өз құқығы мен міндетін білуі, заң талаптарын сақтауы және қоғамдық өмірге жауапкершілікпен қатысуы құқықтық мәдениеттің қалыптасуына ықпал етеді. Осы тұрғыдан алғанда, Конституцияның қоғам өміріндегі орны ерекше.
Конституция – мемлекеттің негізгі заңы әрі азаматтар мен мемлекет арасындағы құқықтық қатынастардың басты негізі. Онда адамның құқықтары мен бостандықтарын қорғауға, заңдылықты қамтамасыз етуге және қоғамдағы өзара жауапкершілікті нығайтуға бағытталған қағидаттар бекітілген.
Алайда Конституцияның маңызын тек оның ережелерін білумен шектеуге болмайды. Ең бастысы – конституциялық қағидаттарды күнделікті өмірде ұстану. Өзгенің пікірін құрметтеу, қоғамдық тәртіпті сақтау, заңды талаптарды орындау және әділетсіздікке бейжай қарамау – құқықтық мәдениеттің нақты көріністері.
Бүгінде ақпараттық кеңістіктің кеңеюіне байланысты құқықтық сауаттылықтың маңызы арта түсті. Әлеуметтік желілерде ақпарат тарату кезінде оның шынайылығына көз жеткізу, өзгенің ар-намысы мен қадір-қасиетін құрметтеу, сондай-ақ сөз бостандығының жауапкершілікпен қатар жүретінін түсіну маңызды. Азамат өзінің құқықтарын білуімен қатар, олардың басқа адамдардың құқықтарымен ұштасатынын да ескеруі қажет.
Құқықтық мәдениетті қалыптастыру – тек мемлекеттік органдардың міндеті емес. Бұл бағытта отбасы, білім беру ұйымдары, қоғамдық институттар және бұқаралық ақпарат құралдары да маңызды рөл атқарады. Әсіресе жас ұрпақтың заңға құрметпен қарауын қалыптастыру, олардың құқықтық білімін арттыру және азаматтық жауапкершілігін дамыту – ортақ міндет.
Қорытындылай келе, Конституцияның қоғамдық маңызы оның мәтінінде ғана емес, ондағы қағидаттардың өмірде жүзеге асуымен өлшенеді. Заңды құрметтейтін, өз құқығын білетін және міндетіне жауапкершілікпен қарайтын азаматтар қалыптасқан қоғамда сенім мен тұрақтылық нығаяды. Сондықтан құқықтық сауаттылықты арттыру – әділетті әрі жауапты қоғам құрудың маңызды шарты.
